TÌM HIỂU VỀ “TỰ DIỄN BIẾN”, “TỰ CHUYỂN HÓA” TRONG NỘI BỘ

Ngoài những nguy cơ “Diễn biến hòa bình”, “chệch hướng xã hội chủ nghĩa”, “tụt hậu xa hơn về kinh tế”, “tham nhũng, tiêu cực, lãng phí” mà Đảng ta đã chỉ ra từ Đại hội Đảng lần thứ VII, thì vấn đề “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ được nêu trong Nghị quyết Trung ương 4 (Khóa XII) cũng là một nguy cơ trực tiếp đe dọa sự tồn vong của Đảng, Nhà nước, chế độ xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

          1. Xuất hiện và tồn tại: Vấn đề “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ không phải giai đoạn hiện nay mới có và không chỉ có ở Việt Nam mà đã xuất hiện trong phong trào cộng sản và công nhân quốc tế ngay từ cuối thế kỷ XIX, đó là những người cộng sản suy thoái về tư tưởng, chính trị, công khai chống lại học thuyết Mác - Lênin về chủ nghĩa xã hội khoa học. Đến những năm nửa cuối thế kỷ XX, ở Liên Xô xuất hiện chủ nghĩa xét lại hiện đại đã phê phá, công kích, đòi “xem lại”, “xét lại” chủ nghĩa Mác - Lênin và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội không qua tư bản chủ nghĩa; nhất là vào thập niên 80, 90, trong Đảng Cộng sản Liên Xô có nhiều cán bộ, đảng viên cao cấp suy thoái về tư tưởng chính trị, cực đoan chống chủ nghĩa xã hội hết sức quyết liệt, lợi dụng việc cải tổ xóa bỏ vị trí, vai trò của Đảng Cộng sản Liên Xô (thông qua quyết định xóa bỏ Điều 6 Hiến pháp Liên Xô), hướng lái Liên Xô đi theo con đường tư bản chủ nghĩa.

Ở Việt Nam, thời gian qua cũng đã xuất hiện một số cán bộ, đảng viên, tri thức, văn nghệ sỹ, phóng viên, báo chí, sỹ quan theo chủ nghĩa xét lại hiện đại chống Đảng và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta. Tuy nhiên, những trường hợp này đã phát hiện, đấu tranh vô hiệu hóa.

 2. Về khái niệm

“Tự diễn biến”: Là quá trình đấu tranh lâu dài giữa các mặt tích cực và tiêu cực ở bên trong từng tổ chức, từng cá nhân, trong mỗi con người, mỗi cán bộ, đảng viên, trong đó mặt tiêu cực, suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống dần dần tăng lên; mặt tích cực, lý tưởng cộng sản chủ nghĩa, phẩm chất đạo đức cách mạng phai nhạt dần.

“Tự chuyển hóa”: Là quá trình tiếp nối của “tự diễn biến”, khi sự biến đổi về lượng (biến đổi trong tư duy, suy nghĩ của bản thân tổ chức, cá nhân) đạt đến một mức độ nhất định sẽ thay đổi về chất (thay đổi quan điểm, tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống của tổ chức, cá nhân, nhất là cán bộ, đảng viên), từ đó đi đến hoài nghi, mất niềm tin, dẫn đến không theo, chống lại quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; nguy hiểm hơn là “trở cờ”, từ bỏ mục tiêu, lý tưởng, chuyển san hệ tư tưởng tư sản. Đối với tổ chức là sự xuống cấp, suy thoái dẫn đến tan rã.

Như vậy, “tự diễn biến” là quá trình thẩm thấu theo thời gian, diễn ra từng ngày, từng giờ, trong bản thân mỗi cá nhân, tổ chức và biểu hiện rõ ra bên ngoài bằng hành động cụ thể; còn “tự chuyển hóa” là đích đến của “tự diễn biến”.

- “Tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ ta: Là sự thay đổi, chuyển hóa quan điểm, tư tưởng, lập trường chính trị theo chiều hướng tiêu cực, đối lập với chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam của những cán bộ, đảng viên suy thoái về tư tưởng chính trị.

3. Về nguyên nhân: Trước hết là do bản thân những cán bộ, đảng viên thiếu tu dưỡng, rèn luyện, lập trường tư tưởng không vững vàng, hoang mang, dao động trước sự tác động tiêu cực với những diễn biến hết sức phức tạp của tình hình thế giới, khu vực, trong nước và trước những âm mưu, hoạt động tuyên truyền phá hoại về tư tưởng của các thế lực thù địch, phản động. Ngoài ra, vấn đề “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ còn có những nguyên nhân khác, như cán bộ, đảng viên do có những bất bình, bất mãn dẫn đến “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”...

4. Về biểu hiện: Những cán bộ, đảng viên “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” thường thể hiện tư tưởng, hành vi đối lập thông qua lời nói, bài viết, trả lời phóng vấn, thậm chí có những hoạt động tiếp tay cho các thế lực thù địch chống lại chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, chống Đảng, Nhà nước, chế độ xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

5. Về nhận biết: Để nhận biết một cán bộ, đảng viên “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” không chỉ căn cứ vào một vài biểu hiện bề ngoài, vì hiện tượng bề ngoài không phải lúc nào cũng phản ánh bản chất bên trong của một con người. Thực tế có những trường hợp vì bức xúc hay vì sự nhận thức chưa đúng nên có thái độ, hành vi biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”. Chính vì vậy, việc đánh giá, kết luận về cán bộ, đảng viên “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” cần phải hết sức thận trọng, khách quan; phải trên cơ sở phân tích, tổng hợp, hệ thống hóa các dấu hiệu hành vi có liên quan tới vấn đề “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” của họ.

Hiện nay, trước những tác động mạnh mẽ của tình hình thế giới, khu vực; sự chống phá bằng chiến lược “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch và những tồn tại, hạn chế trong phát triển kinh tế, xã hội của nước ta, vấn đề “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ có nhiều biểu hiện phức tạp. Trước tình hình đó, việc tìm hiểu làm rõ một số vấn đề về “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ sẽ góp phần quan trọng cho hiệu quả của công tác phòng ngừa, phát hiện và ngăn chặn.

                                                                                    PHAN DUY